Phân cấp quản lý nhà nước về đầu tư công
“Chào luật sư, tôi là Anh T.V.H, Trưởng phòng Quản lý dự án tại Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Bình Dương. Hiện tại, chúng tôi đang triển khai một dự án cầu vượt quy mô lớn, nhưng tôi đang băn khoăn về việc **phân cấp quản lý nhà nước** đối với dự án này. Cụ thể, liệu dự án này sẽ do tỉnh quyết định hoàn toàn hay có sự tham gia, phê duyệt từ cấp trung ương? Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến quy trình và trách nhiệm của chúng tôi.”
Trả lời
Chào Anh T.V.H, vấn đề phân cấp quản lý nhà nước về đầu tư công mà anh đang băn khoăn là một khía cạnh quan trọng, đặc biệt với các dự án quy mô lớn như cầu vượt. Mặc dù Luật Đầu tư công sửa đổi 2025 (VBHN) (96/VBHN-VPQH) không quy định chi tiết từng cấp độ quản lý cho mọi loại dự án, nhưng Luật này đã đặt ra khuôn khổ pháp lý nền tảng để xác định quyền hạn và trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan đến hoạt động đầu tư công.
Khái quát về Quản lý nhà nước về Đầu tư công
Theo Luật Đầu tư công, việc quản lý nhà nước về đầu tư công là một trong những nội dung chính mà Luật này điều chỉnh
[1]. Điều này có nghĩa là mọi hoạt động liên quan đến đầu tư công đều phải tuân thủ các quy định chung của Luật, từ việc lập kế hoạch, thẩm định, phê duyệt đến triển khai và giám sát. Các cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân tham gia hoặc có liên quan đến hoạt động đầu tư công, quản lý và sử dụng vốn đầu tư công đều là đối tượng áp dụng của Luật này[2]. Điều này bao gồm cả Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Bình Dương của anh.Cơ sở pháp lý cho Phân cấp quản lý
Mặc dù Luật Đầu tư công tập trung vào các nguyên tắc chung, Điều 3 của Luật này nhấn mạnh rằng "Việc quản lý, sử dụng vốn đầu tư công, hoạt động đầu tư công phải tuân thủ quy định của Luật này và quy định khác của pháp luật có liên quan"
[3]. Đây là điểm mấu chốt cho việc phân cấp quản lý. Các quy định khác của pháp luật, bao gồm các Nghị định của Chính phủ và Quyết định của Thủ tướng Chính phủ, sẽ cụ thể hóa thẩm quyền của từng cấp (Trung ương, tỉnh, huyện) đối với các loại dự án đầu tư công khác nhau, dựa trên quy mô, tính chất, nguồn vốn và ý nghĩa của dự án. Ví dụ, một dự án cầu vượt quy mô lớn có thể thuộc diện dự án nhóm A hoặc dự án quan trọng quốc gia, và do đó, sẽ có sự tham gia, phê duyệt từ cấp Trung ương, hoặc ít nhất là tuân thủ các nguyên tắc, tiêu chuẩn do cấp Trung ương ban hành.Xác định thẩm quyền và Trách nhiệm
Đối với dự án cầu vượt của tỉnh Bình Dương, việc xác định rõ phân cấp quản lý là cực kỳ quan trọng để đảm bảo đúng thẩm quyền quyết định và trách nhiệm của từng cấp. Luật Đầu tư công cũng quy định rõ các đối tượng đầu tư công bao gồm đầu tư chương trình, dự án kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội
[4], điều này khẳng định dự án cầu vượt của anh thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật. Để xác định cụ thể liệu dự án của anh sẽ do tỉnh quyết định hoàn toàn hay có sự tham gia của cấp trung ương, anh cần rà soát các văn bản dưới luật như Nghị định về quản lý dự án đầu tư công, các Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về phân loại dự án và phân cấp thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư, quyết định đầu tư dự án. Các văn bản này sẽ quy định chi tiết ngưỡng vốn, tiêu chí kỹ thuật để xác định dự án thuộc thẩm quyền của cấp nào.Lời khuyên cho Anh T.V.H
Để tránh những vướng mắc trong quá trình triển khai, Anh T.V.H và Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Bình Dương cần chủ động nghiên cứu kỹ các văn bản hướng dẫn chi tiết của Luật Đầu tư công. Việc này sẽ giúp xác định chính xác thẩm quyền phê duyệt và trách nhiệm quản lý của từng cấp, đảm bảo dự án được thực hiện đúng quy định pháp luật và tiến độ.