Phân biệt hoạt động mua bán nợ kinh doanh và không kinh doanh
“Chào luật sư, tôi là Lan, sống ở Quận 3, TP.HCM. Tôi có một vài lần giúp bạn bè đòi nợ hoặc mua lại một khoản nợ nhỏ của người quen đang khó khăn để giúp họ có tiền trang trải, hoàn toàn không vì mục đích kiếm lời hay làm thường xuyên. Tôi nghe nói có quy định về kinh doanh mua bán nợ nên hơi lo lắng không biết những việc tôi làm có bị coi là kinh doanh và phải đăng ký gì không?”
Trả lời
Chào chị Lan,
Hoạt động mua bán nợ của chị, như mô tả, có khả năng cao không thuộc phạm vi điều chỉnh của các quy định về kinh doanh dịch vụ mua bán nợ theo Nghị định số 69/2016/NĐ-CP. Điều này phụ thuộc vào việc hoạt động của chị có đáp ứng các tiêu chí của một hoạt động kinh doanh hay không.
Phân biệt hoạt động mua bán nợ kinh doanh và không kinh doanh
Nghị định số 69/2016/NĐ-CP quy định về điều kiện kinh doanh dịch vụ mua bán nợ
[1]. Thuật ngữ gốc "Hoạt động mua bán nợ không phải hoạt động kinh doanh" được định nghĩa là hoạt động mua bán nợ không liên tục, không nhằm mục đích sinh lợi của tổ chức, cá nhân. Điều này có nghĩa là, nếu hoạt động của chị không diễn ra thường xuyên, liên tục và mục đích chính không phải là để kiếm lời, thì nó sẽ không được coi là hoạt động kinh doanh dịch vụ mua bán nợ theo quy định này.Đối tượng và phạm vi áp dụng Nghị định 69/2016/NĐ-CP
Nghị định 69/2016/NĐ-CP chủ yếu áp dụng cho doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ mua bán nợ và các tổ chức, cá nhân có nhu cầu kinh doanh dịch vụ này
[2]. Nếu một tổ chức (không phải là doanh nghiệp) hoặc cá nhân có nhu cầu kinh doanh dịch vụ mua bán nợ thì phải thành lập doanh nghiệp và đăng ký ngành nghề kinh doanh dịch vụ mua bán nợ theo quy định của pháp luật [3]. Các điều kiện về vốn, quản lý nội bộ, và người quản lý chỉ áp dụng cho các doanh nghiệp thực hiện hoạt động kinh doanh này.Trường hợp của chị Lan
Dựa trên thông tin chị cung cấp, việc chị giúp bạn bè đòi nợ hoặc mua lại khoản nợ nhỏ của người quen không liên tục và không nhằm mục đích sinh lợi (hoàn toàn không vì mục đích kiếm lời) thì sẽ không bị xem là kinh doanh dịch vụ mua bán nợ. Do đó, chị sẽ không phải tuân thủ các điều kiện khắt khe về đăng ký doanh nghiệp, vốn điều lệ hay các quy định khác dành cho doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ mua bán nợ theo Nghị định số 69/2016/NĐ-CP.
Tuy nhiên, dù không phải là hoạt động kinh doanh, mọi giao dịch mua bán nợ vẫn phải tuân thủ các quy định chung của pháp luật dân sự về hợp đồng, chuyển giao quyền và nghĩa vụ, đảm bảo tính hợp pháp của khoản nợ và các bên liên quan.