Khái niệm và quy định về hoạt động kinh doanh
“Chào chuyên gia, em là Hạnh ở Hà Nội. Em đang làm nội trợ và có ý định bán đồ ăn vặt online qua Facebook để kiếm thêm thu nhập. Em nghe nói bán hàng phải đăng ký kinh doanh nhưng không biết trường hợp của mình có cần không, hay chỉ là buôn bán nhỏ lẻ thôi? Mong chuyên gia tư vấn giúp em ạ.”
Trả lời
Kinh doanh là gì theo quy định pháp luật?
Theo quy định pháp luật Việt Nam, kinh doanh được định nghĩa là "việc thực hiện liên tục một, một số hoặc tất cả công đoạn của quá trình từ đầu tư, sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm hoặc cung ứng dịch vụ trên thị trường nhằm mục đích tìm kiếm lợi nhuận". Đây là một khái niệm rộng, bao trùm nhiều hoạt động khác nhau miễn là có tính chất liên tục và mục đích lợi nhuận. Luật Doanh nghiệp sửa đổi 2022 là văn bản pháp luật quan trọng quy định về việc thành lập, tổ chức quản lý và hoạt động của các loại hình doanh nghiệp
[1]. Khái niệm kinh doanh cũng có thể được hiểu trong nhiều bối cảnh pháp lý khác nhau, ví dụ như trong hoạt động đầu tư xây dựng, nơi các quy định cũng xác định rõ quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của các chủ thể liên quan [2].Hoạt động bán đồ ăn vặt online của Chị Hạnh có phải là kinh doanh không?
Dựa trên định nghĩa trên, việc chị Hạnh bán đồ ăn vặt online qua Facebook, nếu được thực hiện thường xuyên, liên tục và nhằm mục đích kiếm lợi nhuận, thì về bản chất đây chính là hoạt động kinh doanh. Dù là quy mô nhỏ hay lớn, hoạt động này vẫn mang đầy đủ các yếu tố cấu thành của kinh doanh theo quy định của pháp luật.
Trường hợp nào không cần đăng ký kinh doanh?
Tuy nhiên, không phải tất cả các hoạt động kinh doanh đều bắt buộc phải đăng ký thành lập doanh nghiệp hoặc hộ kinh doanh. Pháp luật có quy định về các trường hợp cá nhân hoạt động thương mại độc lập, thường xuyên không phải đăng ký kinh doanh. Cụ thể, theo Nghị định số 08/2018/NĐ-CP (sửa đổi Nghị định số 38/2014/NĐ-CP), Ủy ban nhân dân cấp xã có trách nhiệm quản lý, kiểm tra hoạt động của các cá nhân này để bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng
[3]. Các hoạt động này thường bao gồm:* Buôn bán rong, quà vặt, bán hàng online nhỏ lẻ không có địa điểm cố định. * Bán hàng tại các chợ tạm, chợ phiên (trừ các trường hợp phải đăng ký theo quy định). * Các hoạt động kinh doanh nhỏ lẻ, không có quy mô lớn, không thuê nhân viên, chủ yếu là tự làm.
Đối với trường hợp của chị Hạnh, nếu việc bán đồ ăn vặt online chỉ là hoạt động nhỏ lẻ, chủ yếu do chị tự làm, không có cửa hàng cố định, không thuê nhân viên, thì có thể chị sẽ thuộc diện không phải đăng ký kinh doanh. Tuy nhiên, chị vẫn cần tuân thủ các quy định về an toàn thực phẩm, chất lượng sản phẩm và các quy định khác của pháp luật liên quan đến hoạt động kinh doanh của mình.
Lời khuyên cho Chị Hạnh
Nếu trong tương lai, hoạt động kinh doanh của chị phát triển lớn hơn, có thuê thêm người làm, mở rộng quy mô, hoặc có địa điểm kinh doanh cụ thể, chị nên cân nhắc việc đăng ký kinh doanh dưới hình thức hộ kinh doanh hoặc doanh nghiệp. Việc này không chỉ giúp chị tuân thủ pháp luật mà còn mang lại nhiều lợi ích như tạo uy tín với khách hàng, dễ dàng tiếp cận các nguồn vốn, và được bảo vệ quyền lợi hợp pháp tốt hơn. Đồng thời, chị cũng cần thường xuyên cập nhật các quy định pháp luật liên quan để đảm bảo hoạt động kinh doanh luôn hợp pháp và bền vững.