Hợp đồng vận chuyển đơn thức trong vận tải đa phương thức
“Chào Tuvannhanh.com, tôi là chủ một công ty logistics nhỏ ở Quận 1, TP.HCM, chuyên làm dịch vụ gom hàng và thuê các đơn vị vận tải khác để chuyển hàng đi các tỉnh. Gần đây, tôi có nhận một lô hàng lớn cần chuyển từ cảng Cát Lái về kho ở Bình Dương, sau đó lại chuyển tiếp bằng đường sắt ra Hà Nội. Tôi đang hợp tác với một đối tác vận tải đa phương thức, nhưng họ lại yêu cầu tôi ký một loại 'hợp đồng vận chuyển đơn thức' với một nhà xe riêng cho chặng từ Cát Lái về Bình Dương. Tôi không hiểu rõ 'hợp đồng vận chuyển đơn thức' này là gì và liệu tôi có cần phải ký không khi đã có hợp đồng với đối tác đa phương thức rồi?”
Trả lời
Hợp đồng vận chuyển đơn thức là gì?
Theo quy định, hợp đồng vận chuyển đơn thức là một hợp đồng vận chuyển riêng biệt được giao kết giữa người kinh doanh vận tải đa phương thức và người vận chuyển cho một chặng cụ thể và chỉ sử dụng một phương thức vận tải để vận chuyển hàng hóa theo yêu cầu của người kinh doanh vận tải đa phương thức. Điều này có nghĩa là, trong một chuỗi vận tải đa phương thức (sử dụng nhiều phương thức vận tải như đường biển, đường bộ, đường sắt), người kinh doanh vận tải đa phương thức sẽ ký các hợp đồng đơn thức với từng nhà vận chuyển cụ thể cho từng chặng đường, mỗi chặng chỉ sử dụng một phương thức vận tải duy nhất.
Vai trò trong chuỗi vận tải đa phương thức
Hoạt động vận tải đa phương thức được quy định chi tiết để đảm bảo sự liền mạch và trách nhiệm xuyên suốt quá trình vận chuyển hàng hóa qua nhiều chặng và phương thức khác nhau
[1]. Trong trường hợp của anh, đối tác vận tải đa phương thức của anh chịu trách nhiệm tổ chức toàn bộ hành trình từ Cát Lái đến Hà Nội. Để thực hiện chặng đường bộ từ Cát Lái về Bình Dương, đối tác này sẽ ký một hợp đồng vận chuyển đơn thức với một nhà xe (người vận chuyển đường bộ) để thực hiện chặng đó. Tương tự, cho chặng đường sắt từ Bình Dương ra Hà Nội, họ cũng sẽ ký một hợp đồng đơn thức khác với nhà vận chuyển đường sắt.Lưu ý khi đối tác yêu cầu bạn ký hợp đồng đơn thức
Trong tình huống của anh, việc đối tác vận tải đa phương thức yêu cầu anh (chủ hàng) trực tiếp ký hợp đồng vận chuyển đơn thức với nhà xe riêng cho chặng Cát Lái – Bình Dương là một điểm cần làm rõ. Thông thường, người kinh doanh vận tải đa phương thức sẽ là bên trực tiếp ký các hợp đồng đơn thức với các nhà vận chuyển chặng để đảm bảo trách nhiệm xuyên suốt của mình đối với toàn bộ hành trình. Nếu anh trực tiếp ký hợp đồng này, có thể sẽ có sự thay đổi về trách nhiệm pháp lý đối với chặng đường đó, và anh có thể trở thành bên trực tiếp chịu trách nhiệm với nhà xe thay vì đối tác vận tải đa phương thức.
Anh nên yêu cầu đối tác vận tải đa phương thức giải thích rõ ràng về lý do của việc này và các implication về trách nhiệm pháp lý. Các tổ chức kinh doanh vận tải đa phương thức, cũng như các nhà vận chuyển đơn thức tham gia vào chuỗi, đều phải tuân thủ các điều kiện kinh doanh và quy định pháp luật tương ứng với từng phương thức vận tải mà họ đảm nhiệm
[1]. Ví dụ, nếu chặng đường biển được sử dụng, các thuyền viên phải tuân thủ các quy định về chức danh và nhiệm vụ [2], hoặc nếu là chặng đường sắt, người lái tàu phải có giấy phép phù hợp [3]. Việc hiểu rõ ai là bên ký kết trực tiếp sẽ giúp anh xác định đúng trách nhiệm của mình và của các bên liên quan trong trường hợp có sự cố xảy ra.