Hoạt động nhận tiền gửi và bảo vệ tiền gửi của người dân

Trả lời

Hoạt động "nhận tiền gửi" là gì theo quy định pháp luật?

Hoạt động nhận tiền gửi là một trong những nghiệp vụ cốt lõi và quan trọng nhất của các tổ chức tín dụng, đặc biệt là ngân hàng. Theo định nghĩa, đây là hoạt động nhận tiền của tổ chức, cá nhân dưới nhiều hình thức khác nhau như tiền gửi không kỳ hạn, tiền gửi có kỳ hạn, tiền gửi tiết kiệm, phát hành chứng chỉ tiền gửi, kỳ phiếu, tín phiếu và các hình thức nhận tiền gửi khác. Nguyên tắc cơ bản của hoạt động này là phải hoàn trả đầy đủ tiền gốc và lãi cho người gửi tiền theo thỏa thuận đã cam kết. Đây là nguồn vốn chính để các ngân hàng thực hiện các hoạt động kinh doanh khác như cho vay, đầu tư.

Tiền gửi của bạn được bảo vệ như thế nào?

Để bảo vệ quyền lợi của người gửi tiền, pháp luật Việt Nam có quy định về bảo hiểm tiền gửi. Khi bạn gửi tiền vào các tổ chức tín dụng được cấp phép, khoản tiền gửi của bạn sẽ được bảo hiểm theo quy định của pháp luật. Điều này có nghĩa là, ngay cả khi ngân hàng gặp khó khăn và không thể trả tiền cho người gửi, tổ chức bảo hiểm tiền gửi sẽ đứng ra chi trả một phần hoặc toàn bộ số tiền gửi của bạn theo hạn mức quy định.

Khi nào nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm tiền gửi phát sinh?

Nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm tiền gửi sẽ phát sinh khi tổ chức tín dụng gặp phải một trong các sự kiện được pháp luật quy định. Đặc biệt, liên quan đến lo lắng của chị về việc ngân hàng bị đình chỉ hoạt động, Luật Bảo hiểm tiền gửi 2025 quy định rằng nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm phát sinh khi Ngân hàng Nhà nước Việt Nam có văn bản đình chỉ hoạt động nhận tiền gửi của tổ chức tín dụng được kiểm soát đặc biệt và tổ chức tín dụng đó có lỗ lũy kế lớn hơn 100% giá trị của vốn điều lệ và các quỹ dự trữ theo báo cáo tài chính đã được kiểm toán gần nhất ^[3]. Điều này có nghĩa là, nếu ngân hàng chị gửi tiền bị đình chỉ hoạt động nhận tiền gửi do tình hình tài chính xấu, thì đó chính là một trong những thời điểm mà tổ chức bảo hiểm tiền gửi có trách nhiệm chi trả tiền cho chị.

Khung pháp lý chung cho hoạt động của doanh nghiệp và tổ chức tín dụng

Hoạt động của các ngân hàng cũng như các tổ chức tín dụng khác được đặt trong một khuôn khổ pháp lý chặt chẽ. Luật Doanh nghiệp sửa đổi 2022 quy định về việc thành lập, tổ chức quản lý, tổ chức lại, giải thể và hoạt động có liên quan của doanh nghiệp nói chung ^[1]. Mặc dù ngân hàng có luật chuyên ngành riêng, nhưng các quy định chung về doanh nghiệp vẫn là nền tảng. Ngoài ra, các hoạt động kinh tế liên quan đến đầu tư, xây dựng mà các ngân hàng tham gia thông qua hoạt động cấp tín dụng cũng chịu sự điều chỉnh của các quy định về quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân và quản lý nhà nước trong hoạt động đầu tư xây dựng ^[2]. Điều này đảm bảo rằng mọi hoạt động của ngân hàng đều phải tuân thủ pháp luật, góp phần bảo vệ quyền lợi của người gửi tiền.