Hoạt động kinh doanh qua giới thiệu trong phòng, chống rửa tiền
“Chào chuyên gia, công ty tôi là một quỹ đầu tư nhỏ ở TP.HCM, chuyên tư vấn và quản lý tài sản. Gần đây, chúng tôi nhận được khá nhiều khách hàng mới thông qua giới thiệu từ các công ty chứng khoán, ngân hàng trong cùng tập đoàn và cả các sàn môi giới độc lập. Tôi băn khoăn không biết khi nhận khách hàng qua kênh này, công ty tôi có cần phải thực hiện các quy trình nhận biết khách hàng (KYC) đầy đủ như khi khách hàng tự đến không, hay có thể dựa vào thông tin bên giới thiệu cung cấp? Liệu có rủi ro pháp lý gì về phòng, chống rửa tiền mà chúng tôi cần lưu ý không?”
Trả lời
Hoạt động kinh doanh qua giới thiệu là một hình thức phổ biến, đặc biệt trong lĩnh vực tài chính. Tuy nhiên, khi thực hiện hoạt động này, các tổ chức tài chính như công ty của anh cần đặc biệt lưu ý các quy định về phòng, chống rửa tiền để đảm bảo tuân thủ pháp luật và giảm thiểu rủi ro.
Khái niệm và Phạm vi áp dụng
Hoạt động kinh doanh qua giới thiệu được định nghĩa là hoạt động kinh doanh với khách hàng thông qua sự giới thiệu của bên trung gian là một tổ chức tài chính khác trong cùng tập đoàn hoặc tổng công ty hoặc thông qua tổ chức cung cấp dịch vụ môi giới. Luật Phòng, chống rửa tiền 2012 quy định về các biện pháp phòng ngừa, phát hiện, ngăn chặn, xử lý hành vi rửa tiền
[1]. Các tổ chức tài chính như quỹ đầu tư của anh là đối tượng áp dụng của Luật này [2], do đó, việc tuân thủ các quy định liên quan đến hoạt động giới thiệu là bắt buộc.Trách nhiệm của bên được giới thiệu và bên trung gian
Khi công ty anh nhận khách hàng qua giới thiệu, dù bên trung gian đã có thể thực hiện một số bước kiểm tra ban đầu, công ty anh vẫn có những trách nhiệm pháp lý rõ ràng. Theo quy định tại Điều 10 của Nghị định hướng dẫn Luật Phòng, chống rửa tiền, bên trung gian (tức bên giới thiệu) có nghĩa vụ phải đảm bảo cung cấp kịp thời, đầy đủ thông tin nhận biết khách hàng theo yêu cầu của công ty anh (đối tượng báo cáo)
[3].Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là công ty anh hoàn toàn được miễn trừ trách nhiệm. Công ty anh vẫn cần phải đánh giá thông tin được cung cấp và đảm bảo rằng các yêu cầu về nhận biết và cập nhật thông tin khách hàng đã được đáp ứng. Đặc biệt, nếu bên trung gian là tổ chức Việt Nam, họ phải chịu sự quản lý, giám sát của cơ quan có thẩm quyền Việt Nam và phải áp dụng các biện pháp nhận biết khách hàng, cập nhật thông tin và lưu giữ hồ sơ theo quy định của pháp luật Việt Nam. Trường hợp bên trung gian là tổ chức nước ngoài, công ty anh cần cân nhắc yếu tố rủi ro quốc gia nếu luật pháp nước đó chưa đáp ứng đầy đủ các khuyến nghị quốc tế về phòng, chống rửa tiền
[3].Lưu ý về rủi ro và tuân thủ
Để giảm thiểu rủi ro pháp lý về phòng, chống rửa tiền, công ty anh nên:
* Yêu cầu đầy đủ thông tin: Đảm bảo bên trung gian cung cấp tất cả các thông tin cần thiết để công ty anh có thể hoàn thành quy trình nhận biết khách hàng (KYC) của mình một cách độc lập hoặc xác minh lại thông tin đã được cung cấp. * Đánh giá bên trung gian: Cần có quy trình đánh giá độ tin cậy và khả năng tuân thủ pháp luật về phòng, chống rửa tiền của các bên trung gian, đặc biệt là các tổ chức nước ngoài hoặc các sàn môi giới độc lập. * Lưu trữ hồ sơ: Luôn đảm bảo lưu trữ đầy đủ các hồ sơ, tài liệu liên quan đến việc giới thiệu khách hàng và quá trình nhận biết khách hàng theo quy định pháp luật.
Việc tuân thủ nghiêm ngặt các quy định này sẽ giúp công ty anh tránh được các rủi ro pháp lý và góp phần vào công tác phòng, chống rửa tiền chung.