Hàng rào phi thuế quan trong thương mại quốc tế
“Chào luật sư, tôi là chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Hải Phòng chuyên nhập khẩu các mặt hàng thực phẩm đóng gói từ nước ngoài. Gần đây, tôi gặp rất nhiều khó khăn khi đưa hàng về cảng vì phải trải qua quá nhiều thủ tục kiểm tra chuyên ngành phức tạp, tốn kém thời gian và chi phí. Có phải đây là một dạng 'hàng rào phi thuế quan' mà tôi hay nghe không? Và làm sao để tôi có thể hiểu rõ hơn và đối phó với những quy định này để việc nhập khẩu được thuận lợi hơn?”
Trả lời
Chào Anh N.V.H, vấn đề anh đang gặp phải liên quan đến các thủ tục kiểm tra chuyên ngành phức tạp khi nhập khẩu hàng hóa chính xác là một ví dụ điển hình của hàng rào phi thuế quan (Non-Tariff Barriers – NTBs). Đây là các biện pháp ngoài thuế quan được các quốc gia áp dụng để điều tiết, hạn chế hoặc thậm chí cấm nhập khẩu, xuất khẩu hàng hóa nhằm bảo vệ sản xuất trong nước, sức khỏe cộng đồng, môi trường, hoặc các mục tiêu chính sách khác.
Hàng rào phi thuế quan là gì?
Hàng rào phi thuế quan bao gồm rất nhiều loại biện pháp khác nhau, không phải là thuế nhập khẩu, nhưng lại có tác động tương tự hoặc thậm chí lớn hơn trong việc hạn chế thương mại. Định nghĩa chung là các biện pháp ngoài biện pháp thuế quan cấm hoặc hạn chế xuất nhập khẩu hàng hoá. Đối với trường hợp của anh, các thủ tục kiểm tra chuyên ngành đối với thực phẩm nhập khẩu là một trong những loại hàng rào phi thuế quan phổ biến nhất. Các quy định này thường do các cơ quan quản lý nhà nước, dưới sự điều hành của Chính phủ và các Bộ ngành có liên quan, ban hành và thực thi
[1].Các loại hàng rào phi thuế quan phổ biến
Ngoài kiểm tra chuyên ngành, còn có nhiều loại hàng rào phi thuế quan khác mà doanh nghiệp có thể gặp phải, bao gồm:
* Hạn ngạch nhập khẩu: Giới hạn số lượng hoặc giá trị hàng hóa được phép nhập khẩu trong một khoảng thời gian nhất định. * Giấy phép nhập khẩu/xuất khẩu: Yêu cầu doanh nghiệp phải có giấy phép đặc biệt để thực hiện hoạt động thương mại. * Quy định về tiêu chuẩn kỹ thuật và vệ sinh an toàn thực phẩm (TBT/SPS): Đây là loại mà anh đang gặp phải, yêu cầu sản phẩm phải đáp ứng các tiêu chuẩn nhất định về chất lượng, an toàn, bao bì, nhãn mác. Ví dụ, việc kiểm dịch động vật đối với mặt hàng sữa bột đóng hộp được quy định cụ thể tại các Thông tư của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn
[3]. * Quy định về xuất xứ hàng hóa: Yêu cầu hàng hóa phải có nguồn gốc từ một quốc gia cụ thể để hưởng ưu đãi hoặc tránh bị hạn chế. * Thủ tục hải quan phức tạp: Các thủ tục hành chính rườm rà, yêu cầu nhiều giấy tờ, hoặc thời gian thông quan kéo dài cũng có thể trở thành rào cản. Các thủ tục này thường được quy định chi tiết bởi Tổng cục Hải quan, ví dụ như quy định về thủ tục hải quan đối với nhiên liệu tồn chứa trong tàu khi nhập khẩu [2].Cách đối phó với hàng rào phi thuế quan
Để việc nhập khẩu được thuận lợi hơn, anh N.V.H cần chủ động thực hiện các bước sau:
Việc hiểu rõ và tuân thủ các quy định về hàng rào phi thuế quan là yếu tố then chốt để đảm bảo hoạt động nhập khẩu của anh diễn ra suôn sẻ và hiệu quả.