Hạ tầng xanh tại đô thị
“Chào luật sư, tôi là một kiến trúc sư đang làm việc tại TP. Hồ Chí Minh. Gần đây, tôi thấy nhiều dự án đô thị mới mọc lên nhưng không gian xanh lại rất hạn chế, hoặc chỉ là những mảng xanh nhỏ lẻ. Tôi đang băn khoăn không biết liệu các dự án này có tuân thủ quy định về hạ tầng xanh tại đô thị không, và liệu có văn bản pháp luật nào quy định cụ thể về việc phát triển hạ tầng xanh để đảm bảo chất lượng sống cho người dân đô thị như chúng tôi không? Tôi muốn biết các dự án phải tuân thủ những nguyên tắc nào.”
Trả lời
Chào Anh K.T.A, vấn đề anh quan tâm về hạ tầng xanh tại đô thị là một khía cạnh quan trọng trong quy hoạch và phát triển đô thị bền vững. Pháp luật hiện hành đã có những quy định nhằm thúc đẩy việc tích hợp các yếu tố xanh vào quá trình phát triển đô thị.
Khái niệm và Phạm vi áp dụng của Hạ tầng xanh tại đô thị
Hạ tầng xanh tại đô thị được hiểu là hệ thống hạ tầng được quy hoạch, đầu tư xây dựng, vận hành và quản lý, bao gồm các công trình hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội và không gian xanh tại đô thị nhằm bảo tồn các giá trị, chức năng của hệ sinh thái và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân tại đô thị. Các quy định liên quan đến phát triển đô thị, trong đó có các yếu tố về hạ tầng xanh, được cụ thể hóa trong Nghị định số 35/2026/NĐ-CP Quy định chi tiết một số điều của nghị quyết về phân loại đô thị
[1]. Nghị định này áp dụng cho các tổ chức, cá nhân, cơ quan quản lý nhà nước trong việc xây dựng, thực hiện chương trình, kế hoạch phát triển đô thị, đặc biệt là phát triển đô thị tăng trưởng xanh, thích ứng với biến đổi khí hậu và phát triển bền vững [2].Nguyên tắc phát triển đô thị bền vững và Hạ tầng xanh
Việc phát triển đô thị, bao gồm cả cải tạo, chỉnh trang hay mở rộng đô thị, phải tuân thủ các nguyên tắc nhất định. Cụ thể, các dự án phải đảm bảo quốc phòng, an ninh và đáp ứng các yêu cầu, tiêu chí tăng trưởng xanh, thích ứng với biến đổi khí hậu, phòng chống thiên tai và phát triển bền vững theo quy định của Nghị định này và pháp luật có liên quan. Việc quy hoạch phát triển các đô thị cũng phải gắn liền với việc bảo vệ tài nguyên nước, đảm bảo duy trì dòng chảy tối thiểu và không vượt ngưỡng khai thác dưới đất
[3]. Do đó, các dự án mà anh K.T.A đang băn khoăn cần phải xem xét kỹ lưỡng các yếu tố này.Lập Chương trình phát triển đô thị và Yêu cầu về Hạ tầng xanh
Để đảm bảo việc phát triển đô thị có định hướng và bền vững, các tỉnh, thành phố phải lập Chương trình phát triển đô thị theo giai đoạn 10 năm. Chương trình này là cơ sở để thực hiện đầu tư, phát triển hệ thống đô thị và dự kiến các nguồn lực. Việc xây dựng chương trình phát triển đô thị phải đáp ứng các yêu cầu về phát triển bền vững và phù hợp với quy hoạch tổng thể, kế hoạch cấp quốc gia, cấp vùng, chiến lược phát triển kinh tế - xã hội
[4]. Điều này khẳng định rằng các yếu tố về hạ tầng xanh và phát triển bền vững phải được lồng ghép ngay từ giai đoạn lập kế hoạch tổng thể cho các dự án đô thị.