Bản sao của bản ghi âm, ghi hình và vi phạm bản quyền
“Chào luật sư, tôi là một nhà sản xuất nội dung nhỏ ở quận Đống Đa, Hà Nội. Gần đây, tôi phát hiện một kênh khác trên mạng xã hội đã tải lên một đoạn video của tôi. Dù họ đã chỉnh sửa một chút, nhưng rõ ràng là lấy từ video gốc do tôi sản xuất. Tôi muốn hỏi liệu hành động này có bị coi là sao chép vi phạm bản quyền không và tôi cần làm gì để bảo vệ sản phẩm của mình?”
Trả lời
Hành vi sao chép và đăng tải lại một phần hoặc toàn bộ bản ghi âm, ghi hình gốc của bạn, dù có chỉnh sửa, rất có thể bị coi là hành vi xâm phạm quyền tác giả theo quy định của pháp luật sở hữu trí tuệ Việt Nam. Đây là một vấn đề phổ biến mà các nhà sáng tạo nội dung số thường xuyên gặp phải.
Định nghĩa "Bản sao của bản ghi âm, ghi hình" theo pháp luật
Theo quy định hiện hành, bản sao của bản ghi âm, ghi hình được định nghĩa là bản sao chép trực tiếp hoặc gián tiếp toàn bộ hoặc một phần bản ghi âm, ghi hình bằng bất kỳ phương tiện hay hình thức nào. Điều này có nghĩa là, dù kênh khác có chỉnh sửa, cắt ghép hay thay đổi định dạng, nếu nội dung được lấy từ bản gốc của bạn, thì bản đó vẫn được xem là một bản sao.
Nghị định số 17/2023/NĐ-CP là văn bản quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Sở hữu trí tuệ liên quan đến quyền tác giả và quyền liên quan
[1]. Văn bản này áp dụng cho các chủ thể như tác giả, chủ sở hữu quyền tác giả, người biểu diễn, chủ sở hữu quyền liên quan, cũng như các tổ chức, cá nhân khác có hoạt động liên quan đến quyền tác giả, quyền liên quan [2]. Với tư cách là nhà sản xuất nội dung, bạn chính là chủ sở hữu quyền tác giả hoặc quyền liên quan đối với sản phẩm của mình.Các bước bảo vệ quyền lợi của bạn
Khi tác phẩm của bạn bị sao chép mà không được sự cho phép, quyền lợi của bạn đã bị ảnh hưởng. Để bảo vệ sản phẩm của mình, bạn có thể thực hiện các bước sau:
* Thu thập bằng chứng: Ghi lại video, chụp ảnh màn hình, lưu trữ đường dẫn (URL) của kênh đã sao chép, ghi lại ngày giờ phát hiện, và so sánh với bản gốc của bạn để chỉ ra sự trùng khớp. Đây là bước quan trọng nhất. * Liên hệ trực tiếp: Cố gắng liên hệ với người hoặc kênh đã sao chép để yêu cầu họ gỡ bỏ nội dung vi phạm. Đôi khi, việc này có thể giải quyết vấn đề nhanh chóng. * Báo cáo vi phạm bản quyền: Sử dụng các công cụ báo cáo bản quyền được cung cấp bởi nền tảng mà nội dung vi phạm được đăng tải (ví dụ: YouTube, Facebook, TikTok...). Các nền tảng này thường có quy trình xử lý khiếu nại bản quyền rõ ràng. * Tìm kiếm sự hỗ trợ pháp lý: Trong trường hợp các biện pháp trên không hiệu quả hoặc hành vi vi phạm có tính chất nghiêm trọng, bạn nên tìm đến sự tư vấn của luật sư chuyên về sở hữu trí tuệ để được hướng dẫn các thủ tục pháp lý cần thiết, bao gồm cả việc khởi kiện yêu cầu bồi thường thiệt hại.
Nhà nước cũng có chính sách hỗ trợ và tăng cường truyền thông nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật về quyền tác giả, quyền liên quan
[3], nhằm tạo môi trường hoạt động công bằng và bảo vệ tốt hơn cho các nhà sáng tạo nội dung.